Martin Shkreli yasağı için mahkemeye yeni başvuru
ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC) ile yedi eyaletin başsavcılığı, Martin Shkreli’nin ilaç sektöründe faaliyet göstermesini engelleyen ömür boyu yasağı ihlal ettiği iddiasıyla federal mahkemeye başvurdu. Kurumlar, Shkreli’nin yasak yürürlüğe girdikten sonra ilaç şirketlerinin hisseleriyle işlem yaptığını ve sosyal medya canlı yayınlarında bu şirketlerin işleri üzerinde etkili olabilecek değerlendirmeler yaptığını ileri sürüyor.
Başvurunun odağında yalnızca geçmişteki Daraprim süreci değil, o sürecin sonucunda getirilen mahkeme tedbirinin uygulanması bulunuyor. FTC ve eyaletler, Shkreli’nin yasağı neredeyse başından beri “açıkça ve tekrar tekrar” ihlal ettiğini savunuyor. Bu nedenle mahkemeden Shkreli’nin mahkeme kararına aykırılık nedeniyle sorumlu tutulmasını istediler.
Başvuruya New York, California, Illinois, North Carolina, Ohio, Pennsylvania ve Virginia katıldı. Bu eyaletler, FTC ile birlikte Shkreli’ye 2020’de Daraprim’e ilişkin rekabet karşıtı düzen nedeniyle dava açan eyaletlerdi.
Daraprim davası yasağın arka planını oluşturuyor
Shkreli’ye yönelik ömür boyu sektör yasağı 2022’de geldi. Mahkeme, böyle kapsamlı bir tedbirin ciddiyetini kabul etmekle birlikte, Shkreli’nin davranışını kasıtlı, tekrarlanan, uzun süreli ve tehlikeli olarak niteleyerek tedbirin kapsamını gerekçelendirdi.
Davanın merkezindeki Daraprim, paraziter enfeksiyonlara karşı kullanılan bir ilaçtı. FTC ve eyaletlerin anlattığı şemaya göre ilacın fiyatı kısa süre içinde hap başına 17,50 dolardan 750 dolara yükseltildi; aynı zamanda jenerik rakiplerin pazara girmesi engellendi. Bu geçmiş, mevcut başvuruda istenen yaptırımların neden yalnızca hisse alım satımıyla sınırlı görülmediğini açıklıyor.
Karar, Shkreli’nin ilaç şirketlerinde hisse sahibi olmasını açık biçimde yasaklıyor. Ayrıca ilaç şirketlerinin işlerini etkileyebilecek nitelikte kamuya açık açıklamalar yapmasını da engelliyor. FTC’nin son başvurusu, bu iki sınırın dijital yayınlar ve çevrimiçi yatırım yorumları bakımından da işletilmesini istiyor.
İddialar dört ayrı işlem dönemine dayanıyor
FTC ve eyaletlerin sunduğu dilekçe, öne sürülen ihlalleri dört döneme ayırıyor. Bunlar 2022’de başka bir YouTube kullanıcısıyla yapılan bir işlem yarışması, 2024’te küçük bir biyoteknoloji şirketinde açığa satış yapılması ve başka ilaç şirketi hisselerindeki işlemler, 2025’te üç küçük biyoteknoloji şirketini içeren yeni bir işlem yarışı ile Haziran 2026’da başlayan işlem faaliyeti olarak sıralanıyor.
Başvuruya göre son dönemde Shkreli, 10 milyon dolarlık bir hesapla yürüttüğü işlem yarışmasında yeniden ilaç şirketlerinin hisseleriyle işlem yaptı. Kurumlar, bu işlemlerin mahkemenin getirdiği sahiplik yasağıyla çeliştiğini ileri sürüyor.
Dilekçede, Shkreli’nin farklı sosyal medya platformlarındaki canlı yayınlarda hesaplarını zaman zaman ekranda gösterdiği de belirtiliyor. FTC ve eyaletler, yayınlarda ilaç şirketlerini değerlendirdiğini ve önemli klinik araştırmaların sonuçları üzerine tahminlerde bulunduğunu savunuyor.
Canlı yayınlardaki yorumlar tartışmanın ikinci boyutu
Martin Shkreli yasağı bakımından tartışma, hisse işlemlerinin ötesine geçiyor. Başvuruda, Shkreli’nin kamuya açık yorumlarının ilaç şirketlerinin işlerini etkileyebilecek nitelikte olduğu iddia ediliyor. 2025’teki bir yayında bazı biyoteknoloji hisselerini hedef alabileceğini söylediği; yılın ilerleyen dönemlerinde ise izleyicilerine bir ilaç şirketinin hissesinde açığa satış yapmalarını önerdiği aktarılıyor.
FTC ve eyaletlere göre bu önerinin ardından söz konusu şirketin hissesi yüzde 17 düştü. Dilekçe, bu örneği Shkreli’nin şirketler ve hisseler hakkında yaptığı yorumların pratik etkisine işaret eden unsurlardan biri olarak sunuyor. Ancak başvurudaki anlatım, iddiaların mahkemece henüz kesin olarak karara bağlanmadığı anlamına geliyor.
Kurumlar ayrıca inceledikleri sosyal medya içeriğinin Shkreli’nin tüm faaliyetlerini kapsamadığını belirtiyor. Dilekçede, incelenen yayınların ve görülen hesapların olası faaliyetlerin yalnızca sınırlı bir bölümünü oluşturabileceği görüşüne yer veriliyor.
FTC ne tür yaptırımlar istiyor?
FTC ve eyalet başsavcılıkları, mahkemeden Shkreli’nin ilaç şirketlerindeki tüm varlıklarını elden çıkarmasını talep ediyor. Ayrıca ilaç şirketi hisselerindeki işlemlerden sağladığı kâra eşit bir para cezası verilmesini istiyorlar.
Başvuruda bununla da yetinilmiyor: Kurumlar, gelecekteki ihlaller için açık ve kademeli sonuçlar belirlenmesini talep ediyor. Talep edilen çerçevede ek mali yaptırımların yanı sıra hapis cezası ihtimali de bulunuyor. FTC Komiseri Mark Meador, ömür boyu sektör yasağının ancak ihlaller emrin ciddiyetiyle orantılı sonuçlar doğurduğunda etkili olacağını savundu.
Shkreli ise sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada FTC’nin başvurusuna şaşırdığını belirtti ve başvuruyu ifade özgürlüğü açısından eleştirdi. Bundan sonraki aşamada federal mahkemenin, sunulan işlem kayıtları ve yayınlara ilişkin iddiaların 2022 tarihli tedbiri ihlal edip etmediğini değerlendirmesi gerekecek.
Bir içerik, dört format.
Okumaya vaktin yoksa özetle; paylaşacaksan platforma göre yeniden düzenle.
FTC ve yedi eyaletin başsavcılığı, Martin Shkreli’nin ilaç şirketi hisseleriyle işlem yaparak ve sosyal medya yayınlarında şirketler hakkında konuşarak mahkeme kararını ihlal ettiğini öne sürüyor. Başvuru, Daraprim davasının ardından verilen sektör yasağının nasıl uygulanacağına ilişkin yeni bir aşama oluşturuyor. • Martin Shkreli yasağı için mahkemeye yeni başvuru • Daraprim davası yasağın arka planını oluşturuyor • İddialar dört ayrı işlem dönemine dayanıyor
Bu önizleme yalnızca sayfadaki editoryal veriyi yeniden biçimlendirir. Gerçek yapay zekâ üretimi Core tarafında güvenli bir sunucu endpoint’iyle bağlanacak.
